ZN Framework – Türk Yapımı PHP Framework’ün Geliştiricisiyle Konuştuk!

By -

Laravel, Symfony, Yii, CodeIgniter… PHP denince aklımıza gelen endüstri standardı haline gelmiş framework’lerden birkaçı…

Ancak kimi geliştiriciler standart olanı kullanmak yerine kendi standardını belirleyerek farklı düşünmeyi tercih ediyor. Tıpkı Türk yapımı PHP framework, ZN Framework‘ün geliştiricisi Ozan gibi.

– Merhaba Ozan, bize kendinden bahsedebilir misin?

Merhaba ben Ozan Uykun, Hakkari’de görevli bir Bilişim Teknolojileri öğretmeniyim. Uzunca zamandır web ile ilgili konularda çalışmalar yapıyorum.

Türk yapımı PHP framework'ün geliştiricisi Ozan Uykun

ZN Framework’ün geliştiricisi Ozan Uykun

– ZN Framework nedir?

ZN Framework, PHP tabanlı, bir yerli kod çatısıdır.

– Framework’ü kaç kişilik bir ekip, ne kadar sürede geliştirdi?

ZN Framework’ü geliştirmeye 2012’de, sadece kişisel projelerimiz için kullanma amacıyla başladık. Çatının neredeyse bir çoğunu kendim yazdım. Sitenin ve kullanma kılavuzunun oluşturulmasında bazı arkadaşlarımızdan yardım aldık. Yani projede emeği geçen 5 arkadaşımız daha var.

– Neden ZN Framework’ü geliştirmek istediniz?

Pek çok geliştirici platformunda hangi framework’ü kullanıyorsunuz gibi konular tartışılıyor ve cevap olarak da yabancı PHP framework’lerin isimleri yazılıyordu. Bu durumun yalnızca yabancı ürünlerle sınırlı kalması beni rahatsız etti, sizce de bu durum rahatsız edici değil mi? Dilden ve kullanım amacından bağımsız olarak ülkenin yerli projelere ihtiyacı var. Bu nedenden dolayı ZN Framework’ü biraz daha geliştirip yaymayı düşündük, geçtiğimiz Mart ayında da Framework’ü yayına aldık. İlk çıkardığımız sürüm biraz standart dışıydı ve bu nedenle bazı kesimlerce eleştiri almıştı. Farklı olduğu için memnun olanlar da vardı… Sonuç olarak düzenli değişikliklerden sonra günümüz yazım standartlarına daha uygun bir hale getirdik.

– Peki ZN Framework’ü Laravel, Symfony, Zend gibi framework’lerden farklı kılan özellikler nelerdir?

Türk yapımı PHP framework, ZN Framework

ZN Framework ile ilgili detaylı bilgiye zntr.net adresinden ulaşmak mümkün

ZN Framework’ü diğerlerinden farklı kılan özelliği öncelikle yerli olması. Bunun dışında nesne erişimlerini çok kolay hale getirdik. Yani bir sınıfı kullanmak için herhangi bir tanımlama yapmanıza bile gerek yok.

ZN Framework’e müdahale edilebilme olasılığınız çok daha fazla. Daha rahat geliştirebilir bir yapı hazırladık. Dizin ve dosya isimlendirmeleri yapılırken akılda kalıcı, kolay anlaşılabilen bir yapı olmasına dikkat ettik. Bence ZN Framework’ün kullanımı, belirtiğiniz kod çatılarına göre çok daha kolay.
 

– ZN Framework ile geliştirilmiş site örnekleri var mı?

Framework’ün tanıtımının yapıldığı www.zntr.net ZN Framework ile geliştirildi. ZN Framework son halini almadan önce geliştirilmiş bir çok site örneği de var.

– Diğer framework’lerle performas karşılaştırması (benchmark test) yaptınız mı?

Hız konusunda dikkat çeken CodeIgniter’ın son sürümüne göre karşılaştırdığımızda ZN Framework’ün daha hızlı çalıştığını gördük. Ancak hız konusuna etki eden pek çok etken var. Daha detaylı inceleme için www.zntr.net/performans adresini ziyaret edebilirsiniz.

ZN Framework'ün ApacheBench karşılaştırması

ZN Framework’ün ApacheBench karşılaştırması

– Öğrenme eşiği nasıl? Bu framework’ü yeni öğrenen biri hızlıca bir websitesi ortaya çıkartabilir mi?

Projeyi geliştirmedeki temel prensibimiz kolay ve okunabilir projeler geliştirmekti. MVC yapısını bilen bir geliştirici için, ZN Framework oldukça kolay kullanılabilir bir yapıda.

– ZN Framework’e hızlıca giriş yapmak için oluşturduğunuz bir “quickstart” kılavuzu var mı?

ZN Framework’ün 1.x sürümlerine ait kılavuzlarda “basit bir uygulama yapmak” adı altında bir anlatımımız vardı. ZN Framework 2 sürümünde ise, kılavuzun ilk konusu olan MVC kullanımı bölümünde hızlıca giriş yapmanızı sağlayan bir yazı mevcut.

– Geliştiricilerin bilgi paylaşımında bulunabileceği, karşılaştıkları sorunlara yanıt bulabileceği bir komünite var mı? Size nasıl ulaşabilirler?

www.zntr.net/forum sayfamızdan geliştiriciler birbirleriyle ve bizle bilgi paylaşımında bulunabilir. Ayrıca sitenin iletişim sayfasında yer alan bilgilerden de doğrudan bizimle temasa geçebilirler. Bunun dışında projenin yer aldığı github.com/znframework/znframework bağlantısından da yine bizimle temasa geçebilirler.

ZN Framework kolay anlaşılabilir, detaylı bir kılavuza sahip

ZN Framework kolay anlaşılabilir, detaylı bir kılavuza sahip

– Kendi framework’ünü geliştirmek isteyen geliştiricilere tavsiyen var mı?

Kesinlikle yaratıcı olsunlar ve farklı fikirleri standartları koruma adına çöpe atmasınlar. Eğer daima bir standardın peşinden koşsaydık şu anda katedilen yolu katetmiş olamazdık. Görüyoruz ki bir çok framework’te ASPX standartlarına benzer bir yapı var. Geliştiriciler asla kendilerine bir kalıp içerisine hapsetmesin. Eğer her şey standart olsaydı Codeigniter, Laravel gibi web çatılarının ortaya çıkmaması gerekirdi. Standartlara uyulması gereken tek yol olarak değil, yol gösterici olarak bakılmalı. Yaratıcılık ile standartlar arasındaki dengeyi koruyabilenler ortaya anlamlı bir şey çıkartabilir.

– Genç geliştiricilere tavsiyen nedir?

Biz insanlar hata yapmaya müsait basit canlılarız. Hatalar bizi engellemek için değil, üstesinden gelinerek bizi daha ileri noktaya taşımak için vardır. Bu nedenle hatalardan, eleştirilmekten asla korkmayın. Şunu iyi bilin ki, en iyi yazılımcılar bile bazen çıkış yolu bulmakta zorlanabilir. Bir fikir bin engeli aşmak demektir.

– Eklemek istediklerin var mı?

Şu andaki kullanıcı kitlemiz gelişmeye açık. Elbette herkes gibi mükemmel değiliz ve eksikliklerimiz olabilir. Sizden beklentimiz projeye destek vererek bize eksikliklerimizi belirtmeniz. Ancak bizlere sağladığınız geribildirim ile istenilen noktaya gelebiliriz.

– Bize zaman ayırdığın için çok teşekkür ederiz Ozan!

Çalışmaktan zevk aldığı insanlarla beraber, ürettiği projelerde edindiği deneyimleri elinden geldiğince objektif olarak aktarmaya çalışıyor. ("O iş hep nazardan yattı.")

  • Oğuz Külcü

    Facebook’a rakip çıktı diye haberleri duyulan kişilerin saçma projelerine destek verilene kadar. Böyle güzel projelere destek verilmeli :) taraftarıyım.